Angst bij honden - Deel 1

August 17, 2016

Bijna iedereen die zich een beetje verdiept heeft in de lichaamstaal van de hond herkent de signalen van een angstige hond. Ze zijn immers duidelijk af te lezen; staart tussen de benen (vaak tegen de buik aan), lage houding met gebogen rug, oren naar achteren, grote ogen (veel oogwit).

 

Echter, er zijn veel situaties waarin een hond deze signalen niet laat zien maar waar onzekerheid of zelfs angst wel degelijk ten grondslag ligt aan het gedrag. Zo waren wij van de zomer aan het kamperen in een bosrijke omgeving, iets wat nogal een verandering is ten opzichte van het stadsleven dat mijn hond Juno gewend is. Op een avond werd er een hond vermist; hij was ontsnapt en het bos ingerend. Het was al donker (vaak ook extra spanning voor honden) en met mijn twee honden ging ik het bos in om een laatste plas ronde te doen en toch even uit te kijken naar het vermiste hondje. Na zo een 50 meter het bos in te zijn gelopen zagen we in de verte een groep mensen die riepen en schenen met zaklampen. Een erg onnatuurlijk plaatje voor een hond die zoiets nog nooit meegemaakt heeft. Dus Juno bleef stokstijf staan - en echt, hij zette geen stap meer. Hij keek me aan met zijn grote bruine ogen die zeiden 'baas, ik vind dit helemaal niks, gaan we weer terug?'.

 

Op dat moment zette mijn hond dus een bepaalde gedraging in die (nog niet) gepaard ging met de zojuist besproken overduidelijke 'angstige' lichaamshouding. Maar hij communiceerde wel degelijk zijn ongenoegen met de situatie. En wat ik heb gedaan als baas? Ik ben teruggegaan naar de camping. Doordat ik de signalen van mijn hond respecteer groeit het vertrouwen tussen Juno en mij waardoor hij een volgende keer wellicht een stap verder durft te zetten.

 

Helaas zie ik ook wel dat hier heel anders op gereageerd wordt. De stilstaande hond wordt niet goed begrepen of er wordt niet adequaat op gereageerd. Denk aan baasjes (die vaak handelen vanuit de beste intenties) die hun honden lokken met snoepjes totdat ze bij het gevreesde object zijn. In sommige situaties zullen de honden het voer niet eens aannemen. Maar in andere gevallen wil een voergerichte hond nog wel eens meewerken. Wat er echter gebeurt is dat de hond zichzelf focust op de snoepjes, en niet bezig is met waar hij naartoe gaat. Op het moment dat er (even) geen snoep meer wordt aangeboden en de hond heeft door waar hij is beland kan hij erg schrikken. Hij is immers zonder dat hij zich er bewust van was veel dichterbij het object gekomen. De hond zal weg willen vluchten of zet 'de aanval' in.

 

Deze 'aanval' is weer een andere reactie op angst die ik heel vaak zie, en het meest onbegrepen is. De hond maakt zichzelf zo groot mogelijk. Borst vooruit, hoofd naar voren, haren omhoog (borstelen) en de staart vaak strak naar achteren of omhoog. Niet zelden wordt deze taal geinterpreteerd door mensen als 'dominant', 'zelfverzekerd' of 'bazig', en vanuit deze interpretatie wordt er streng ingegrepen (gecorrigeerd) wat het gedrag vaak alleen maar versterkt! De hond is immers al bang en nu wordt zijn baas ook nog boos – hij begrijpt er niks van en wordt alleen maar onzekerder. Er ontstaat een vicieuze cirkel die soms lastig te doorbreken is.

 

                                                                      Foto: Marijke van Endhoven

 

Honden die dit gedrag laten zien hebben vaak in voorgaande situaties wel degelijk op een andere manier hun onzekerheid geuit. Wellicht was het te subtiel om op te pikken voor de baas, was er geen mogelijkheid om de situatie anders op te lossen of vond de baas gewoonweg dat 'de hond zich niet moest aanstellen'. Vooral honden aan de lijn kunnen dan weinig anders doen dan hun gedrag aan te passen totdat er 'taal' uitkomt die wel begrepen en gerespecteer wordt. En tja, als je hond begint te grommen, blaffen of bijten dan neemt iedereen dat wel serieus.

 

Dus wat wel te doen als je merkt dat je hond onzeker reageert op een object? Als het object statisch is (niet beweegt) dan is het antwoord simpel: dwing je hond niet. Op geen enkele manier. Niet lokken met je stem, met worst of door trekken aan de lijn. Respecteer zijn taal en stop met bewegen. Analyseer of je de ruimte hebt om er met een grote boog omheen te lopen. Afhankelijk van je hond zal deze afstand varieren. Heb je een hond die onzeker is aangelegd, last heeft van langdurige stress of negatieve ervaringen heeft meegemaakt dan zal hij meer ruimte nodig hebben dan een hond zonder deze kenmerken. De afstand moet dusdanig groot zijn dat je hond ontspannen om het object heen kan wandelen. Merk je dat je hond het toch nog spannend vindt en je kan de afstand niet verder vergroten dan neem je je hond weg uit de situatie. Het moment dat je hond leert dat hij zelf invloed kan uitoefenen op de situatie, doordat jij als baas naar hem 'luistert', vergroot dat niet alleen zijn zelfvertrouwen maar versterkt het ook de vertrouwensband tussen hond en baas. Op het moment dat je hond het object ontspannen kan passeren kan je de afstand beetje bij beetje gaan verkleinen.

 

Op het moment dat het gevreesde object dynamisch is (beweegt) vraagt het vaak iets meer management omdat je ook te maken hebt met de interactie (gevoelens en emoties) vanuit de andere partij. We gaan weer even terug naar mijn zoektocht naar de vermiste hond in het bos. De vrees was in dit geval voor een groep mensen die veel geluid maakten en hun zaklampen die alle kanten op schenen. Stel dat ik nu had bedacht om er met een boog om heen te gaan lopen – en halverwege was de vermiste hond gespot en begon de groep mensen met zaklampen te rennen – dan durf ik wel te zeggen dat Juno dit helemaal niet oke had gevonden. Het was dan alsnog een negatieve ervaring geworden.

 

Als je hond onzeker of angstig is voor bv mensen of andere honden zal je de situatie zo moeten creëren dat succes verzekerd is. Daarover kun je meer in het 2e deel van dit artikel wat later zal volgen.

 

 

Please reload

Recente posts

November 1, 2019

September 24, 2019

September 22, 2019

September 13, 2019

August 24, 2019

May 2, 2019

Please reload

Archief
Please reload

Volg mij
  • Facebook Basic Square
  • Twitter Basic Square
  • Google+ Basic Square

Dog Behaviour Consultant

South Canterbury, New Zealand

0225732232

email: info@knowyourdog.co.nz

  • Facebook Social Icon
  • Instagram Social Icon
  • YouTube Social  Icon